मस्तिष्क प्रत्यारोपणले पक्षघात भएका मानिसलाई फेरि हिड्न मद्दत गर्ने

Technology Khabar ११ जेष्ठ २०८०, बिहीबार

मस्तिष्क प्रत्यारोपणले पक्षघात भएका मानिसलाई फेरि हिड्न मद्दत गर्ने

काठमाडौं ।

इलेक्ट्रोनिक ब्रेन इम्प्लान्टका कारण एक पक्षाघाती व्यक्तिले सोचेर मात्र हिँड्न सक्षम भएको छ, चिकित्सकले पहिलो पटक उनको जीवन परिवर्तन गरेको छ।

४० वर्षीय नेदरल्याण्डका गर्ट-जान ओस्कम १२ वर्षअघि साइकल दुर्घटनामा परेर पक्षघातको शिकार भएका थिए।

इलेक्ट्रोनिक इम्प्लान्टहरूले वायरलेसरूपमा उनको मेरुदण्डमा दोस्रो प्रत्यारोपण मार्फत उसको खुट्टा र पैतालामा विचारहरू प्रसारण गर्दछ।

प्रणाली अझै एक प्रयोगात्मक चरणमा छ तर एक अग्रणी बेलायती स्पाइनल परोपकारीले यसलाई “धेरै उत्साहजनक” भनेको बीबीसीले रिपोर्ट गरेको छ।

ओस्कमले भने, “म फेरि हिड्न सिकिरहेको छु, म एउटा बच्चा जस्तै महसुस गर्छु।” उनी अब उभिन र सिँढी चढ्न पनि सक्छन्।

“यो लामो यात्रा भएको छ, तर अब म उभिएर मेरो साथीसँग बियर पिउन सक्छु। यो धेरै मानिसहरूलाई थाहा छैन भन्ने खुसीको कुरा हो।”

नेचर जर्नलमा प्रकाशित विकासको नेतृत्व स्विस अनुसन्धानकर्ताहरूले गरेका थिए। इम्प्लान्टहरू सम्मिलित गर्न नाजुक शल्यक्रिया गर्ने न्युरोसर्जन रहेका लुसेन विश्वविद्यालयका प्रोफेसर जोसेलिन ब्लोचले यो प्रणाली अझै आधारभूत अनुसन्धानको चरणमा रहेको र पक्षाघात भएका बिरामीहरूका लागि उपलब्ध हुनबाट धेरै वर्ष टाढा रहेको बताइन्।

तर उनले भनेअनुसार यो टोलीको उद्देश्य यसलाई प्रयोगशालाबाट बाहिर निकालेर सकेसम्म चाँडो क्लिनिकमा पुर्याउने रहेको छ।

“हाम्रो लागि महत्त्वपूर्ण कुरा भनेको वैज्ञानिक परीक्षण मात्र गर्नु होइन, तर अन्ततः मेरुदण्डमा चोटपटक लागेका धेरै मानिसहरूलाई थप पहुँच दिनु हो जो डाक्टरहरूबाट सुन्न अभ्यस्त छन् कि उनीहरूले फेरि कहिल्यै नचल्ने तथ्यमा बानी बसाल्नु पर्छ।”

हार्वे सिहोटा युके च्यारिटी स्पाइनल रिसर्चका प्रमुख कार्यकारी हुन्, जुन अनुसन्धानमा संलग्न थिएनन्। उनले प्रविधि सामान्यतया उपलब्ध हुनु अघि धेरै लामो यात्रा गर्न बाँकी रहेको बताए, उनले विकास “धेरै उत्साहजनक” को रूपमा वर्णन गरे।

“यी प्रविधिहरूसँग अझै धेरै सुधार गर्न बाँकी छ भने यो न्यूरोटेक्नोलोजीको लागि रोडम्यापमा अर्को रोमाञ्चक कदम हो र हाम्रो मेरुदण्डको चोट समुदायमा प्रकार्य र स्वतन्त्रता पुनर्स्थापनामा यसको भूमिका हो”।

गर्ट-जानको गतिबिधिलाई पुनर्स्थापित गर्ने अपरेसन जुलाई २०२१ मा गरिएको थियो। प्रो ब्लोचले आफ्नो टाउकोको प्रत्येक छेउमा गति नियन्त्रणमा संलग्न मस्तिष्कको क्षेत्रहरू माथि ५ सेन्टिमिटर व्यासमा दुई गोलाकार प्वालहरू काटे। त्यसपछि उनले दुई ओटा डिस्क आकारको इम्प्लान्टहरू सम्मिलित गरिन् जसले वायरलेस रूपमा मस्तिष्क संकेतहरू प्रसारण गर्दछ । गर्ट-जनको अभिप्राय उनको टाउकोमा हेलमेटमा जोडिएका दुई सेन्सरहरूमा प्रशारण हुन्छ।

रिपोर्टकाअनुसार स्विस टोलीले एउटा एल्गोरिथ्म विकास गर्यो जसले यी संकेतहरूलाई गर्ट-जनको मेरुदण्डको वरिपरि घुसाइएको दोस्रो इम्प्लान्टमार्फत खुट्टा र खुट्टाका मांसपेशीहरू सार्न निर्देशनहरूमा अनुवाद गर्दछ – जुन प्रो ब्लोचले हिड्ने सम्बन्धमा नर्भ एन्ड्ससँग जटिल रूपमा जोडिएको थियो।

अनुसन्धानकर्ताहरूले पत्ता लगाए कि केही हप्ताको प्रशिक्षण पछि उनी वाकरको सहायतामा उभिन र हिंड्न सक्छन्। परियोजनाको नेतृत्व गर्ने इकोले पोलिटेक्निक फेडेरेल (ईपीएफएल) का प्रोफेसर ग्रेगोइर कोर्टाइनका अनुसार उनको गतिबिधि सुस्त तर सहज छ।

“उनलाई यत्तिको स्वाभाविक रूपमा हिँडेको देख्दा धेरै चल्छ,” उनले भने, “यो पहिले उपलब्ध थियो मा एक प्रतिमान परिवर्तन हो।”

मस्तिष्क प्रत्यारोपण प्रोफेसर कोर्टिनको पहिलेको काममा निर्माण हुन्छ, जब स्पाइनल इम्प्लान्ट मात्र गतिबिधि पुनर्स्थापित गर्न प्रयोग गरिन्थ्यो। स्पाइनल इम्प्लान्टले मस्तिष्कबाट स्पाइनल स्तम्भको क्षतिग्रस्त भागमा कमजोर संकेतहरू बिस्तार गर्यो र कम्प्युटरबाट पूर्व-प्रोग्राम गरिएका संकेतहरूद्वारा अझ बढाइएको थियो।

easy care

प्रकाशित: ११ जेष्ठ २०८०, बिहीबार